Blog Pak je Geluk

Ed in de bergen

In deze blog overpeinzingen en gedachten over het leven en hoe we er beter mee om zouden kunnen gaan.
Vooral ook met een knipoog!

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn
Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn

De laatste tijd heb ik veel gelezen over neurowetenschap.
Niet eens bewust gekozen, maar het kwam zo uit.

Tegelijkertijd las ik dingen over meditatie, en met name ook over meditatiemuziek. Over de hedendaagse technieken die gebruikt worden om een tiental minuten mediteren met die muziek net zo krachtig te laten zijn als een uur ‘diep’ mediteren.

Enerzijds past het bij deze tijd – alles moet snel kunnen en niet te veel tijd kosten – anderzijds zijn het ook wel mooie vindingen. Door te midden van mooie rustige muziek – of zelfs muziek waarbij je kunt trainen – de golflengte toe te voegen die ervoor zorgt dat je hersengolven zich aanpassen en ook op dat niveau gaan werken, kan de muziek ervoor zorgen dat je hersenen anders gaan werken.

Meditatie op zich doet dat ook, maar met die muziek en vooral de juiste hersengolffrequentie gebeurt het sneller, efficiënter.

En met beter werken bedoel ik op een rustiger niveau, alert en rustig. Als onze hersenen de kans krijgen in een rustiger vaarwater te komen, op een rustiger golflengte functioneren, heeft dat vele voordelen:

  • We voelen ons rustiger en beter gestemd
  • Er is meer innerlijke rust
  • We zijn creatiever en productiever
  • We zijn gemotiveerder
  • Er is (zelf)vertrouwen
  • De wilskracht is groter
  • De veerkracht is groter
  • We nemen betere beslissingen
  • Het vermogen lief te hebben is groter
  • We zijn meer echt betrokken bij de wereld om ons heen
  • Ons gedrag is veel positiever
  • We zijn niet gefrustreerd of geïrriteerd om kleine dingen
  • Het hoofd is helder
  • We leren gemakkelijker nieuwe dingen
  • We ervaren veel minder stress
  • We lossen problemen gemakkelijker op
  • De slaap en ook het ontwaken zijn beter
  • Er zijn minder angsten en zorgen

Wat in de hersenen min of meer gebeurt is dat de prefrontale cortex (analyse, rationeel denken, creatie, impulsbeheersing e.d.) krachtiger wordt, en het limbisch systeem (vechten/vluchten reflex op de meest onbenullige dingen) wordt gekalmeerd. Dat leidt tot al die positieve effecten. Op de blog Qigong ben ik er dieper op ingegaan……….
Omdat we ook met de Qigong-beoefening dit effect bewerkstelligen.

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn

voedsel

Gelukkiger door goed eten.........

De psychiater Daniel Amen heeft meer dan 25 jaar onderzoek gedaan naar de hersenen via scans. Daarbij kwam hij veel te weten.
In eerste instantie dat de medicatie die hij als psychiater geleerd had te geven nadelig was voor de hersenen. Sterker nog, hij vond dat hij als psychiater in het donker met darts op mensen had gegooid.
Psychiaters kijken niet naar het orgaan wat ze behandelen, ze raden ernaar. En geven dan wat ze denken dat misschien zou kunnen helpen.
Als huisarts had ik dat al begrepen. Collega's uit de psychiatrie hadden me al lang geleden verteld dat het altijd uitproberen was met psychiatrische medicatie.
Iedereen was anders en je wist nooit wat het bij meneer X of mevrouw Y voor uitwerking had.

Ook allerlei onderzoeken wijzen dat eigenlijk uit. Uit veel onderzoek blijken alternatief gebruikte middelen als bijvoorbeeld Sint Janskruid (Hypericum) net zo goed te werken als chemische antidepressiva.
Nadeel van Sint Janskruid is wel dat het een interactie heeft met nogal wat geneesmiddelen. Het kan dus de werking van nogal wat geneesmiddelen beïnvloeden. Dat is waarom reguliere dokters waarschuwen voor het gebruik ervan. Maar het komt in feite omdat Sint Janskruid een krachtige beschermende werking heeft en daardoor de werking van chemische middelen kan verstoren.
Grapefruit heeft ook zoiets. Het werkt sterk ontgiftend op met name de lever, en wordt met sommige medicijnen afgeraden omdat die via de lever werken. Dat zegt meer over grapefruit dan over de reguliere medicatie.

Maar goed, veel psychiatrische medicatie heeft dus helemaal niet zo'n gunstig effect op de hersenen. Dat is wat Daniel Amen zegt.
Tegelijkertijd vertelt hij dat voeding een grote invloed heeft op de werking van de hersenen. Het is heel belangrijk om de hersenen via de voeding gezond te houden.
Het gebruik van suikers, zuivel, geraffineerde voeding. bewerkte voeding, teveel zout, chemisch bespoten groente en fruit, genetisch gemanipuleerd voedsel, soja en dierlijke eiwitten maken dat de hersenen niet gezond kunnen blijven en ook het lichaam niet gezond kan blijven.

Opvallend is dat de grote van de hersenen minder wordt (en de functie ook) als we te zwaar worden. Iemand die te zwaar is, heeft hersenen die minder gaan functioneren.
Neurologisch bekeken is het logisch dat er wordt gekeken naar neurologische ziektebeelden als ADD, Alzheimer, MS, ALS, diabetes, depressie, e.d. Al deze ziekten krijgen minder kans als er gezond wordt gegeten. Gezond in de zin van weinig tot geen koolhydraten (en al helemaal niet met een hoge Glycemische index; dus geen snelle, geraffineerde koolhydraten), geen tot weinig dierlijke eiwitten, geen sojaproducten, geen zuivel, geen verkeerde vetten (zoals zonnebloemolie, sojaolie, palmolie, raapolie, Becel e.d.), geen bewerkt voedsel (pakjes e.d.), maar wel veel groene bladgroentes, veel fruit, paddenstoelen, noten (vooral macadamia noten, walnoten en pecan noten), goede vetten (biologische extra vierge olijfolie in salades, kokosolie om te bakken en braden; lijnzaad, chiazaad, sesamzaad).

Maar het gaat veel verder dan dat. Dat gezonde eten verbetert niet alleen de werking van de hersenen, maar van het hele lichaam. Het beschermt niet alleen de hersenen, maar het hele lichaam. En het werkt niet alleen op de werking en functie, maar ook op alle mogelijke ziekten. Van diabetes tot kanker, van verkoudheid tot ADHD.
Het is eigenlijk heel eenvoudig. Als we gezond eten, beschermen we niet alleen het hele lichaam - inclusief de hersenen - voor allerlei ziekten en zorgen we voor gezondheid, maar doordat de hersenen optimaal kunnen werken, zorgen we ook voor meer geluk, voor een evenwichtiger geestelijke balans.

En het mes snijdt aan twee kanten. Het is duidelijk dat veel medicamenten uit het farmaceutische miljardencircus niet zo goed zijn voor de gezondheid, ook al worden ze door artsen gegeven om je gezondheid te verbeteren (maar dat is bij gebrek aan beter weten). Gezonde voeding maakt dat je minder of geen medicamenten nodig hebt. Dat je minder ziekte zult hebben en meer gezondheid. Dat je beter in je vel zult zitten, dat je je gelukkiger zult voelen. Minder ziekte dus en meer gezondheid.

Daniel Amen heeft twee sterke uitspraken:

1. Voedsel is óf medicijn óf vergif. ...................gezonde voeding werkt als medicijn, slechte als ziekteverwekker........... zodra we dat goed laten doordringen tot onze hersenen, en zodra we op die manier naar voedsel gaan kijken, vraneren we ons leven. Veranderen we ons voedselpatroon. Dan gaan we eten om gezond te zijn (als medicijn) en laten we staan wat niet goed voor ons is (vergif). en dat leidt tot gezondheid en minder ziekte, tot meer energie....

2. Het echte massavernietigingswapen is slechte (helaas gemiddelde) voeding. Slechte voeding leidt tot tal van ziektes, waaronder diabetes, hart en vaatziekten (en hartdood) en kanker (meer dan 30000 doen per jaar in Nederland). Wereldwijd gaat het om miljoenen doden ten gevolge van slechte voeding..........

Het stemt tot nadenken. Immers, we willen allemaal gezond zijn en gezond oud worden, maar we eten voedsel wat maakt dat dat onmogelijk is. Willen we dus wel echt gezond oud worden? Als het antwoord 'JA' is, verander dan nu je eetgewoonte...........

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn

norm

Wat is normaal?

 

Tijdens onze opvoeding wordt ons verteld/geleerd wat ‘normaal’ is. Want daaraan moeten we voldoen. En door te vergelijken met ‘normaal’ kunnen we beoordelen of iets ‘abnormaal’ is.

Dat werkt redelijk goed zolang we zitten in een gemeenschap waar niet teveel verandert en waarin niet te veel variatie zit. Want anders wordt het lastig. Veel van de wetmatigheden over wat ‘normaal’ is, zijn ook ongeschreven. Ze zijn gevormd doordat een hoop mensen zich achtereen aan bepaalde regels hielden en niemand ervan afweek. ‘Normaal’ kan soms behoorlijk rigide worden.

Toen ik in 1982 als huisarts in Den Haag begon, had ik redelijk lang haar, ik droeg een spijkerbroek en had een stevige baard. Dat was ik. Maar dat was zeker niet de gemiddelde huisarts. Sterker nog, die liep in pak, met keurig kapsel. Ik moet qua uiterlijk behoorlijk ‘abnormaal’ zijn geweest. Maar na verloop van tijd was het 'normaal'.

Voor ik terugkwam naar Heemskerk, woonde ik jarenlang in Rotterdam en zat ik 12 jaar als huisarts in Den Haag. Wat in die twee steden ‘normaal’ was, was in Heemskerk verre van ‘normaal’. Vergeleken met die steden was Heemskerk in sommige opzichten een bekrompen dorp. Dat geeft al aan dat ‘normaal’ niet alleen door het land wordt bepaald, maar ook door de streek, door het geloof, door de familie.  

‘Normaal’ heeft te maken met opvoeding en overtuigingen. En met verwachtingen. Voor patiënten die ik homeopathisch kon helpen bij een kwaal waarvan ik wist dat je er regulier niets mee kon, het in elk geval niet kon genezen, was het bijna ‘normaal’ als de klacht verholpen werd. Daar kwamen ze immers voor. Maar voor mij als arts was ik elke keer weer verbaasd dat dat kon. Hoewel ik die verbazing al vele malen had meegemaakt en het langzaam ‘normaal’ zou moeten worden, ben ik opgevoed – ook door de geneeskundestudie – dat het ‘abnormaal’ is. Dus waren dat soort genezingen voor mij  niet ‘normaal’, zelfs al was ik degene die het had voorgeschreven en toepaste.

Wat belangrijk is je te realiseren, is dat de maatschappij in snel tempo verandert, in allerlei opzichten. Wij moeten daarin mee veranderen als we gezond willen blijven. En dat betekent, dat datgene wat we als ‘normaal’ beschouwen ook aan verandering onderhevig moet zijn. We moeten misschien wel wat sneller het stempeltje ‘abnormaal’ vervangen door ‘normaal’. Hoe lastig ook

Was het tot voor heel kort een uitzondering een vluchteling tegen te komen, nu komen ze in golven. Dat is op dit moment ‘normaal’. Niet normaal dat ze moeten vluchten, wel normaal dat ze in Nederland ook komen.

Door dingen ook als ‘normaal’ te gaan erkennen en zien, maak je het jezelf een stuk makkelijker. Je kunt je verzetten tegen alles wat je liever niet hebt, en dat als ‘abnormaal’ blijven bestempelen, maar uiteindelijk heb je alleen jezelf ermee. Je zondert jezelf af van de werkelijkheid. En dat is niet gezond.

Het kan ook helpen jezelf te realiseren dat wat jij 'normaal' vindt voor anderen 'abnormaal' is. Vaak is het zo dat als de meerderheid iets 'normaal' vindt, dat het dan 'normaal' wordt genoemd. Maar voor sommigen in die soms toch grote minderheid is het alles behalve 'normaal'.
Ik ben bijvoorbeeld zeker voor de vrijheid van meningsuiting, maar dat dat gebruikt wordt om anderen zwart te maken of voor gek te zetten of belachelijk te maken, vind ik niet normaal, terwijl dat door veel mensen wel als 'normaal' wordt gezien. "Want dat mag als je vrijheid van meningsuiting hebt". Voor mij persoonlijk is vrijheid in welke vorm dan ook gekoppeld aan respect en fatsoen. Het misbruiken om mensen of bevolkingsgroepen weg te zetten vind ik 'abnormaal' (maar wie ben ik).

Het belangrijkste is het je hart te blijven volgen, naar je hart te blijven luisteren. En ik zeg 'hart', niet 'angst' ! Veel te veel mensen laten tegenwoordig hun doen en laten, en hun meningen, bepalen door angst. Angst voor verandering, angst voor vreemde mensen, angst voor andere meningen of gebruiken, angst voor het kwijtraken van zichzelf.

Probeer mee te gaan met de tijd, met de veranderingen, maar blijf je waarden trouw.
Het is ‘normaal’ dat er mensen om je heen lopen die geen Nederlands spreken, het is ‘normaal’ dat er vluchtelingen en buitenlanders in Nederlands zijn. Het is ‘normaal’ dat er verschillende culturele gebruiken zijn, het is ‘normaal’ dat er andere soorten gebedshuizen zijn dan van oudsher, het is ‘normaal’ dat er vrouwen met hoofddoekjes zijn, het is normaal dat..………..

Het is helaas zelfs ‘normaal’ dat er terroristische dreigingen zijn, omdat er een groep haat zaaiende figuren is die met een geloof als excuus mensen uitmoordt, waar wij (het westen) de strijd mee aan zijn gegaan.

En zelfs aan alles wat ‘normaal’ is zullen we moeten wennen, we zullen het in zekere mate moeten accepteren. Misschien niet leuk vinden, maar wel het feit accepteren dat het is zoals het is.

Nu Brussel het punt van aanslagen was, zullen we zelfs dat als feit moeten accepteren. Maar uiteraard er ook voor proberen te zorgen dat het niet vaker gebeurt en dat daders woorden bestraft. Na zo’n aanslag zie je enerzijds dat mensen ‘normaal’ met hun leven doorgaan, en anderzijds dat ‘normaal’ betrekkelijk is. Want natuurlijk is het niet normaal dat er aanslagen zijn, en toch ook weer wel, want het gebeurt. En het is in een oorlog met IS zelfs niet onlogisch (het woord oorlog komt van onze regering), omdat in een oorlog alles geoorloofd lijkt.

Hoe meer we ons hart open houden en mens blijven, hoe meer we een leefbare maatschappij voor onszelf en anderen ‘regelen’.

Tja, wat is normaal?  

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn

natura

Gelukkig, natuur (lijk)!

Veel mensen hebben ervaren dat ze geluk vinden door meer naar de eenvoud te gaan. Onze levens zitten behoorlijk ingewikkeld in elkaar, met al onze wensen en al onze verplichtingen, al onze informatie.
Wensen op het gebied van sociale contacten onderhouden, sporten, bepaalde TV-programma’s willen zien, culturele activiteiten bezoeken, lezen, en ga zo maar door.
Verplichtingen als werken, maar ook die sociale contacten, het huishouden, de boodschappen, de financiën, de hypotheek, de kozijnen verven, etc.

Naast alles wat we moeten doen is er dan ook nog wat we hebben. Het kan niet op of het is er en velen hebben het. De kasten staan vol, de berging loopt over. En we willen nog meer…….

De stroom aan informatie is ook onuitputtelijk. De televisie, soms nog de radio, het internet, collega’s, sportmaten, facebook, twitter, en al die andere sociale media. Elke mededeling, elk berichtje, is informatie. We komen er in om.

Hoe kan het stil zijn van binnen – een vereiste om bij je gevoel van geluk te komen – als er zoveel ‘herrie’ om je heen is?

Eigenlijk kan dat alleen maar door die herrie te verminderen. Je kunt dat doen door je af en toe af te zonderen en te gaan zitten mediteren. Maar beter werkt het door ook te kijken waar je ‘herrie’ kunt wegdoen. Minder verplichtingen, minder informatie, minder wensen, en meer natuur………

Ten aanzien van onze gezondheid geldt eigenlijk hetzelfde. Een jongetje wat op dit moment wordt geboren heeft een kans van 40% om kanker te krijgen in zijn leven! Een meisje ietsje minder, maar dan nog. Rond 1916 was dat 3%!
En laat je niet in de luren leggen doordat de gemiddelde leeftijd hoger wordt, dat komt vooral doordat er minder kindersterfte is, en mensen – soms tegen hun eigen wensen in – zo lang mogelijk min of meer kunstmatig in leven worden gehouden.

Ook hier is het een optelsom van invloeden. We zijn vergeven van de chemische – onnatuurlijke – stoffen die we in en rond ons lichaam hebben. Elk pakje wat je aan voeding koopt bevat onnatuurlijke stoffen, elk product wat je gebruikt om je te wassen of verfraaien bevat onnatuurlijke producten.
Is het zo erg? Ja, dat is het.

Die 40% komt niet uit het niets.
En als we denken dat we beschermd worden door een overheid, vergissen we ons. Kijk maar wat er nu gebeurt met de chemische bestrijdingsmiddelen waarvan is aangetoond dat ze zeer schadelijk, zelfs kankerverwekkend, zijn. Er komt geen Europees verbod, ze mogen gewoon gebruikt blijven worden.
Daar komt nog bij dat er in onze voeding en gebruiksvoorwerpen veel stoffen zitten die niet eens getest zijn, maar waarvan wordt aangenomen dat ze veilig zouden zijn.
Of stoffen zoals aspartaam – waarvan is bewezen dat ze de kans op kanker vergroten – die worden aangeprezen omdat ze beter zouden zijn dan andere stoffen die de kans op kanker vergroten, zoals suiker. Van de regen in de drup dus.
Als jezelf beter beschermd wil weten, zul je zelf 100% de verantwoordelijkheid voor jezelf moeten nemen.

Het grote probleem bij dit alles is dat we het contact met de natuur zijn kwijtgeraakt. Of beter gezegd, het contact met het natuurlijke.
We denken dat alles haalbaar en maakbaar is, en dat alles wel kan.

Hoe erg is nu een beetje van iets wat niet zo goed is?
Inderdaad, dat zal wel meevallen, maar het probleem is dat we duizenden keer per dag een beetje nemen van wat niet goed is. En dat stapelt zich op, dat werkt samen in ons nadeel. In het nadeel van onze gezondheid.
Een aantal chemische stofjes en weekmakers uit de douchegel, wat inademen van luchtverfrisser, wat antibiotica en conserveermiddelen uit de zuivel, wat extra omega-6 uit de zuivel, wat bakmiddelen uit het brood, wat zoetstoffen uit het broodbeleg, ziekmakende info uit de krant, wat straling van de wifi, pollen, uitlaatgassen en fijnstof op straat, en dan zijn we nog nauwelijks aan de dag begonnen.

Een deel ervan is nauwelijks te beïnvloeden, maar veel kunnen we wel beïnvloeden. We kunnen bijvoorbeeld een stuk natuurlijker eten. En dan bedoel ik niet met de handen eten, maar het eten van onbewerkte producten, verse producten. En zelfs dan nog het liefst biologisch, omdat al het andere bespoten is met weer van die dubieuze stofjes: goedgekeurd, maar niet gezond.

Door telkens een stapje meer naar het natuurlijke te gaan – een stapje meer naar waar we horen, als uit de natuur ontstane zoogdieren – gaan we een stapje verder naar gezondheid. In die natuur vinden we alles wat ons gezond houdt of gezond maakt. Terwijl bijna alles wat we niet-natuurlijk doen ons richting ziekte brengt.
Omarm de natuur, omarm het natuurlijke, omarm jezelf……….

Het vereist een toenemend bewustzijn omtrent wat natuurlijk is en niet. Zo is alles tegenwoordig in plastic verpakt, maar dat lekt ook stofjes in onze producten die de kans op kanker vergroten. Dus is drank en voedsel uit plastic mijden gezonder en natuurlijker………

Overigens zal ik op de blog ‘Op je gezondheid’ regelmatig items over gezond eten plaatsen, over dingen (vooral etenswaren) die onze gezondheid bevorderen, en ons beschermen tegen kanker. Maar het blijft een weegschaal: hoe meer we ‘slechte’ dingen doen, hoe meer de weegschaal die kant op gaat. Gelukkig is het omgekeerde ook waar: hoe meer we natuurlijke goede dingen doen, hoe meer de weegschaal omslaat richting gezondheid. En de kans op langer gelukkig leven.

Schep rust en ‘reinheid’ in je leven……

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn

luisteren

Luisteren is lastig

 

Bij een ontmoeting met een paar ‘sportvrienden’ vertelde ik een paar maanden geleden wat dingen over mezelf, omdat het zo ter sprake kwam. Er waren inmiddels al flink wat weken verstreken, en afgelopen week zat ik weer met een paar mensen te praten.

En wie schetst mijn verbazing: dat wat ik gezegd had bleek volledig uit elkaar gerafeld te zijn en voorzien van nieuw componenten. Oftewel: er klopte niets meer van. Ik had iets verteld, en het was een eigen leven gaan leiden (of lijden?).
Er zat één persoon bij die er destijds ook bij zat, de rest had het gehoord via doorvertellen. Er wordt wat afgekletst…..

Maar vooral: er wordt slecht geluisterd. En dat is niet helemaal gek, want we luisteren allemaal met bepaalde filters. Onder andere filters van onze verwachtingen en filters van onze overtuigingen.

Een mooi voorbeeld van dat laatste is een fantastische genezing door middel van homeopathie. Iemand heeft een kwaal, die niet te verhelpen blijkt met reguliere geneeskunde. Maar de kwaal is zo vervelend dat iemand hulp zoekt bij een homeopaat. Die geeft een middel, en alle klachten verdwijnen als sneeuw voor de zon. Da’s mooi, denk je dan. De cliënt, die er weinig vertrouwen in had maar het aan den lijve ondervond, kan niet anders dan constateren dat het werkte.
Maar iemand die absoluut niet in homeopathie gelooft (wat net zo vreemd is als niet in bomen geloven in mijn optiek) of er niet in wil geloven, die filtert de mogelijkheid eruit dat het door homeopathie komt. Dat kan dus niet. Dus moet het toeval zijn, of een spontaan herstel. Er zijn zelfs patholoog anatomen die na zo’n genezing gaan beweren dat hun diagnose fout was…… ze zetten zichzelf voor schut, omdat het voor hen niet kan bestaan dat homeopathie iets genas. Zo sterk kunnen filters werken!

Voor een deel is het dus niet (met opzet) slecht luisteren, maar er worden veel dingen weg gefilterd. Bovendien kunnen we maar een paar dingen aan informatie tegelijk opnemen. Dus als er veel rumoer is, wordt er al minder opgenomen. Want rumoer is ook informatie. Hoe meer er om je heen gebeurt, hoe meer kans dat een deel van wat je vertelt niet binnen komt, of half binnen komt. En wat doen we met dingen die half binnenkomen? Precies, die vullen we aan met wat wij logisch vinden. Mét onze filters.

Het vervormen van de waarheid over wat gezegd is, hoeft dus helemaal geen kwade opzet te zijn. Soms kunnen we ook een deel niet echt opnemen omdat we het niet kunnen volgen. We verstaan sommige stukjes slechter (door het rumoer, of door het dialect, of door het binnensmonds praten, of….) of het is te moeilijk. Ik zit regelmatig naar een serie te kijken waar het gaat over techniek. Er wordt dan iets uitgelegd en ik laat het maar langs me heengaan, omdat ik het niet kan volgen. Mij te technisch.

Hoe serieuzer een gesprek is, hoe beter we ons best zullen doen alles op te nemen. Maar ook dan. Een gesprek bij de dokter waar je slecht nieuws krijgt, kan al snel maken dat je vergeet op te nemen na het slechte nieuws. Uit onderzoek blijkt dat er bij een doktersbezoek zo’n 25% blijft hangen. Dat is niet veel.
Als er wordt verteld dat de eruit gehaald tumor kanker bleek te zijn, is de kans groot dat je mist dat daarna wordt verteld dat alles is verwijderd en dat je ook niet meer hoeft terug te komen omdat alle gevaar geweken is. Je bent genezen. In plaats van verheugd, ga je wellicht depressief de deur uit.

Luisteren is dus niet zo heel makkelijk en vanzelfsprekend. Daar moet je je best voor doen. En vooral moet je je bewust zijn dat je ongetwijfeld dingen mist. En je kunt veel beter iets extra vragen dan zelf invullen. Of – bijvoorbeeld bij de dokter – een korte samenvatting vragen.

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn