Circadiaan ritme

Ons lichaam kent een dag-nachtritme, of beter een licht-donker ritme, oftewel een circadiaan ritme. We weten dat het belangrijk is voor de slaap, maar het is minstens zo belangrijk voor het immuunsysteem.

Wat met name werd bestudeerd was de werking van de neutrofiele witte bloedcellen, onze frontlinie in de bescherming tegen ongewenste bacteriën. Wat blijkt?
Ze zijn ’s ochtends met het ochtendlicht het meest actief en klaar om ons te beschermen.

Blootstelling aan daglicht

maakt dat deze immuuncellen gelijk paraat zijn. Licht schakelt de immuunrespons in, waardoor er een verhoogd vermogen is om infecties te bestrijden.

Laat opblijven, geen ochtendlicht of ’s nachts veel kunstlicht (schermen!) maken ons kwetsbaarder. Ze verstoren het normale ritme en daardoor de effectiviteit van de neutrofielen en dus het immuunsysteem.

Het meest kwetsbaar

ben je voor infecties als je immuunsysteem niet synchroon loopt met de licht-donker-cyclus. Je interne klok bepaalt hoe effectief de neutrofiele cellen bacteriën vernietigen. Het meest effectief dus in de ochtend en veel minder effectief in de nacht.

Uiteraard is dit extra van belang bij mensen met terugkerende infecties, chronische ontstekingen en slechte wondgenezing.

Daglicht zorgt dus dat het immuunsysteem beter werkt; licht zorgt voor een wake-ip call; overdag is het immuunsysteem van nature krachtiger, en wordt je beter beschermd.

Interne boodschappers

Het lichaam gebruikt interne boodschappers om te beslissen wanneer het ontstekingen moet veroorzaken. Ontstekingen zorgen voor het afweren van schadelijke indringers. Zonder licht is er geen volledige inschakeling van het immuunsysteem. Dan zal alles dus minder effectief zijn.
(Ontstekingen zijn vervelend, maar dus wel een goede reactie van het lichaam op een bedreiging. Via de ontsteking beschermt het lichaam zichzelf. Als de afvalstoffen – pus – worden afgevoerd, zal het sneller herstellen)

Te veel binnenzitten of te veel achter schermen (en te veel kunstlicht – LED!) maakt ons kwetsbaarder. Het maakt dat het ritme verstoord raakt en het lichaam niet klaar is voor infecties, met alle gevolgen van dien.
Als er geen synchroniciteit is, vecht je dus met halve kracht. Geen (ochtend)licht = geen timing = kwetsbaarder!

Laat werken, veel reizen, en/of geen vast ritme zorgen voor een mindere natuurlijke afweer…….

Advies ter correctie/reset

1. Minstens 30 minuten natuurlijk licht na het ontwaken. Het licht in de ogen zegt “het is overdag” en zorgt voor een actief immuunsysteem
2. Vermijd na zonsondergang felle lichten en schermen. Immers, licht betekent ‘overdag’ en brengt het lichaam in de war. Gebruik warm gedimd licht in de avond
3. Ga op dezelfde tijd naar en uit bed (marge 1 uur). Bij voorkeur relatief vroeg naar bed en er vroeg uit (zomer). Gebruik verduisteringsgordijnen om het ’s nachts echt donker te laten zijn; verwijder alle elektronica uit de slaapkamer; een sprankje licht kan al verwarrend zijn voor het lichaam/immuunsysteem.
4. Heb je ploegendienst? Gebruik dan strategisch getimed licht: zorg tijdens je dag’ voor fel licht en gebruik een blauw lichtblokkerende bril tegen het eind van je dienst om je voor te bereiden op je ‘nacht’.

Balans

Deze hele serie blogs over ‘balans’ gaat over de evenwichtsbalk waarop we lopen. De grens tussen ‘ziek’ en ‘gezond’ is helaas lang niet zo breed als we zouden willen. Zeker vandaag de dag niet. Kleine acties kunnen grote gevolgen hebben.

Ik heb het menselijk lichaam leren kennen als ongewoon veerkrachtig en intelligent. Tijdens mijn secties in de 70-er jaren van de vorige eeuw werd me duidelijk dat je niet zomaar dood gaat, daar was heel wat voor nodig. Maar vandaag de dag hebben we de ‘ziekte van plots’. Er is iets gebeurd met de mens wat niet oké is, wat niet natuurlijk is, wat niet zou moeten.

Daarom is het belangrijk te weten welke dingen ons uit balans halen, welke ervoor zorgen dat we het moeilijker hebben gezond te blijven.

Kennelijk is een juist circadiaan ritme er daar één van. Niet te laat naar bed, geen schermen voor het slapen gaan, een donkere nacht, en op tijd op en licht tanken….

In licht, liefde en dankbaarheid
Ed